Θέλω να ευχαριστήσω από τα βάθη της καρδιάς μου την Μαρίνα Καλογήρου που μέσα από εκείνη μίλησε για όλες εκείνες τις Μαρίνες, Μαρίνους, Μαρίνα που έχουν ζήσει παρόμοιες εμπειρίες.
Στην αρχή με αποσπάσματα, πριν δω ολόκληρη τη συνέντευξη, ήμουν καταπέλτης προς την κα Νέγκα για το πώς το χειρίστηκε. Αλλά θα ξεκινήσω με την αποκάλυψη. Κάθε φορά που γίνεται μια εξομολόγηση, κάθε φορά που ρίχνεται το φως στο μη ειπωμένο, στο αποσιωπημένο, στο κρυφό, υπάρχει χώρος για όλα τα άτομα μια μέρα να εκφραστούν έστω στον ίδιο τους τον/την/το εαυτό!
Δύο σημαντικά κομμάτια χρειάζεται για εμένα να προσέξουμε και τα θέτω από τη θέση της δουλειάς μου ως ψυχολόγου και σχεσιακής ψυχαναλυτικής ψυχοθεραπεύτριας.
Πρώτον είναι αδύνατον να μην υπάρχουν σημάδια στην παιδική-εφηβική ηλικία.
Α δ ύ ν α τ ο ν.
Δεν είναι πόνος στην κοιλιά να κρυφτεί.
Υποβόσκει στη συζήτηση- άθελά της εν τέλει θέλω να πιστεύω από την παρουσιάστρια – το “εντάξει” αν δεν υπάρχουν σημάδια, πώς να καταλάβουν και οι γονείς. Υπάρχουν γονείς που αδυνατούν να δουν τα σημάδια, να είσαι σε επαγρύπνηση, να καταλάβουν, να βγουν έξω από τα δικά τους προβλήματα. Δεν θέλουν το κακό του παιδιού τους (αν και υπάρχουν και αυτά βλ. υπόθεση Μουρτζούκου) αλλά δυστυχώς μπορεί να συμβεί.
Υπάρχει τρόπος να αποφευχθεί αυτό;
Με πρόληψη. Με κοντινότητα στη σχέση και με σεξουαλική διαπαιδαγώγηση.
Το 2025 υπάρχουν γονείς που υπογράφουν για τα παιδιά τους στο δημοτικό ώστε να μην παρακολούθησουν ένα μάθημα (Βιολογίας στη τελική) στα πλαίσια σεξουαλικής αγωγής που μιλάει για την ανατομία. Μην πάμε επομένως μακριά. Συμβαίνουν δίπλα μας όλα όσα συναινούν σε αυτά που περιγράφονται στην εκπομπή.
Το δεύτερο κομμάτι είναι η μακροχρόνια θεραπεία. Προσωπικά κατάλαβα από τη συνέντευξη πως είχε δοθεί ιστορικό στις προηγούμενες θεραπείες αλλά δεν μου είναι και απόλυτα σαφές. Η μακροχρόνια θεραπεία απλά για να είναι μακροχρόνια θεραπεία είναι ο ορισμός της αντιποίησης του επαγγέλματος το οποίο δεν γράφεται πουθενά γιατί είμαστε στην Ελλάδα. Τι σημαίνει αυτό;
Υποστηρίζω τη μακροχρόνια θεραπεία και βιωματικά κάνοντας και εξακολουθώντας να κάνω προσωπική θεραπεία και την υποστηρίζω και στα άτομα που αναλαμβάνω, εφόσον το επιθυμούν. Με το να έχει νόημα όμως!
Γνωρίζουμε πως τα τραύματα μπορεί να αποκαλυφθούν μετά από κάποια χρόνια κιόλας στη θεραπεία. Αυτό από μόνο του αποτελεί επιχείρημα υπέρ των μακροχρόνιων θεραπειών. Όταν συμβεί αυτό όμως οφείλεις να εργαστείτε πάνω σε αυτό. Όπως ακριβώς περιγράφεται και στη συνέντευξη για το πώς δουλεύει τώρα η ηθοποιός.
Το τραύμα δεν τακτοποιείται από μόνο του.
Δεν υπάρχει καμία συνθήκη όπου μπορεί να μην επηρεάζει.
Ο επαγγελματίας ψυχικής υγείας – όταν του επιτραπεί- όταν κρίνει δηλαδή πως είναι η κατάλληλη στιγμή, θα πάει στα βαθιά εκεί. Συνοδεύοντας το άτομο.
Η δουλειά μας είναι να κολυμπήσουμε στα βαθιά. Να βεβαιωθούμε ότι δεν θα πνίγει το άτομο που συνοδεύουμε και έπειτα να το φωνάξουμε να έρθει, όταν το θέλει να έρθει…
Όταν ξέρει πώς δεν στεκόμαστε παθητικά στα “τακτοποιημένα του” πιστέψτε με θα έρθει. Και αυτό θαρραλέα μας λέει στη συνέντευξη.
Για το τέλος αφήνω την παρουσιάστρια.
Είναι σαφές ότι πράγματι δεν ήξερε τι θα ακούσει από το πώς αντέδρασε. Την ενσυναίσθηση τη βίωσα μόνο στο τέλος, ευτυχώς.
Είναι πολύ δύσκολο να ακούς κάτι τρομερά δύσκολο.
Μια φίλη μου, μου είπε “δεν είναι όλοι ψυχολόγοι να ξέρουν τι να πουν ακριβώς” και ισχύει αλλά χρειάζεται;
Η ενσυναίσθηση χρειάζεται πτυχίο;
Σαφώς όχι. Χρειάζεται εκπαίδευση όμως. Γονείς, άτομα στην εκπαίδευση, στην τηλεόραση, άτομα στον τομέα της υγείας, ζητήστε βοήθεια στο πώς να προσεγγίσετε άτομα που σας λένε ότι έχουν κακοποιηθεί. Όπως και για τις φίλες σας, συντρόφισσές σας, συντρόφους κλπ…
Ας σταματήσουμε να διαιωνίζουμε το “δεν γεννιόμαστε γονείς” κοκ, δεν γεννιόμαστε με το να ξέρουμε τίποτα σε κανέναν κοινωνικό ρόλο.
Ρωτάμε. Μαθαίνουμε. Ακούμε.
Κι αν βοηθάει πάντως, να αναφέρω πως στο θεραπευτικό μου έργο όσες φορές μου έχει αποκαλυφθεί σεξουαλική κακοποίηση- και δεν είναι λίγες δυστυχώς κι όχι μόνο από γυναίκες – έχω κάτσει να ακούσω. Έχω πάρει χρόνο να παρατηρήσω τι νιώθω και τι νιώθει. Έχω κάνει κάποιες ερωτήσεις. Έχω τονίσει πως δεν χρειάζεται να συνεχίσει να περιγραφεί αν δεν νιώθει πλήρως έτοιμο το άτομο. Έχω ρωτήσει πώς ένιωσε μαζί μου με το να μου τα λέει.
Έχω κάνει τα ελάχιστα αλλά απαραίτητα.
Αυτά μπορούμε να κάνουμε. Με σταθερότητα.
Εδώ δεν ήταν θεραπεία και δεν είναι ο σκοπός να τα συγκρίνω αλλά θέλω να δείξω το ότι το κυριότερο που έχουμε να δώσουμε είναι εμάς να είναι εκεί με βαθιά ενσυναίσθηση.
Τέλος, σε κάθε μικρή, μικρό Μαρίνα εκεί έξω, μια μέρα θα έρθει το φως!
Δεν κρατάει συνεχόμενα όπως τίποτα σε αυτή τη ζωή αλλά δεν κρύβεται συνεχόμενα όπως και τίποτα σε αυτή τη ζωή, ευτυχώς!
Σταματίνα Μπαρμπαγιάννη (BA, PgD, Master’s Graduand -MSc), Ψυχολόγος, Σχεσιακή Ψυχαναλυτική Ψυχοθεραπεύτρια, Δόκιμο Τακτικό Μέλος ΙΣΟΨ, Ειδικευόμενη Ομαδική Θεραπεύτρια κατά Irvin Yalom στο ΙΣΟΨ, Συνιδρύτρια Sirens of Relations, Πρώην Ψυχολόγος (ΙΔΑΧ) στον ΕΟΠΑΕ – Μείωση Βλάβης
Συμμετέχει συγγραφικά στον 2ο Συλλογικό Τόμο ΙΣΟΨ

